Του Κώστα Παππά
Ένας παλιός και έμπειρος πολιτικός συντάκτης είχε πει σε μια παρέα πολιτικών και δημοσιογράφων ότι ένας Πρωθυπουργός επιλέγει πρόωρες εκλογές για δύο λόγους: είτε γιατί θεωρεί οτι θα τις κερδίσει σίγουρα , είτε γιατί φοβάται πως αν τις καθυστερήσει κι άλλο η φθορά που θα υποστεί θα είναι τέτοια που θα διαλύσει κάθε προσδοκία πολιτικής επιβίωσης. Η σεναριολογία περί πρόωρων εκλογών τον Οκτώβριο δεν είναι απλώς ένα ακόμα πολιτικό «πυροτέχνημα». Αντίθετα, αποτελεί ένα εργαλείο πίεσης και ταυτόχρονα μια υπαρκτή στρατηγική επιλογή για τον Κυριάκο Μητσοτάκη, ο οποίος έχει αποδείξει ότι προτιμά να κινείται αιφνιδιαστικά όταν το πολιτικό έδαφος αρχίζει να γίνεται ασταθές. Πίσω από τις διαψεύσεις και τις διαβεβαιώσεις περί εξάντλησης της τετραετίας, τρεις συγκεκριμένοι παράγοντες διαμορφώνουν ένα σκηνικό που θα μπορούσε να οδηγήσει τη χώρα σε κάλπες μέσα στο φθινόπωρο.
Πρώτος και πιο κυνικός λόγος: η «τεχνητή ευφορία» της οικονομίας. Η κυβέρνηση γνωρίζει καλά ότι ορισμένοι δείκτες εμφανίζουν μια επιφανειακή βελτίωση, την ώρα που η κοινωνία ασφυκτιά από το αυξημένο κόστος ζωής. Η ακρίβεια οχι μόνο δεν μειώνεται αλλά έχει μετατραπεί σε μια μόνιμη κανονικότητα. Αν το Μέγαρο Μαξίμου εκτιμήσει ότι αυτή η εύθραυστη ισορροπία μπορεί σύντομα να καταρρεύσει, τότε η προσφυγή στις κάλπες πριν φανεί η πλήρης έκταση της πίεσης στα νοικοκυριά θα είναι σχεδόν μονόδρομος. Με άλλα λόγια, εκλογές τώρα, πριν οι πολίτες στείλουν τον λογαριασμό.
Δεύτερος λόγος: η συσσωρευμένη φθορά που δεν κρύβεται πλέον. Από υποθέσεις που προκαλούν ερωτήματα διαφάνειας μέχρι τη διαχείριση κρίσεων που αφήνει πίσω της πολιτικό κόστος, η εικόνα της κυβέρνησης εμφανίζει ρωγμές. Όσο κι αν επιχειρείται επικοινωνιακή διαχείριση, η καθημερινότητα των πολιτών λειτουργεί ως αμείλικτος κριτής. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει επενδύσει στο αφήγημα της σταθερότητας, αλλά όταν η φθορά αρχίζει να γίνεται δομική, η λύση των πρόωρων εκλογών μετατρέπεται σε μια προσπάθεια «καθαρής επανεκκίνησης» ή, πιο απλά, σε μια φυγή προς τα εμπρός πριν παγιωθεί η δυσαρέσκεια.
Τρίτος και λιγότερο ορατός, αλλά εξίσου κρίσιμος λόγος: οι εσωτερικές ισορροπίες. Παρά την εικόνα ελέγχου, στο εσωτερικό της Νέας Δημοκρατίας καταγράφονται υπόγειες εντάσεις και διαφοροποιήσεις. Η διατήρηση της συνοχής δεν είναι δεδομένη, ιδιαίτερα όταν δύσκολες αποφάσεις βρίσκονται στον ορίζοντα. Μια εκλογική αναμέτρηση μπορεί να λειτουργήσει ως εργαλείο πειθαρχίας και επιβεβαίωσης της ηγεσίας. Αν ο πρωθυπουργός κρίνει ότι η πολιτική του κυριαρχία χρειάζεται ανανέωση μέσω της κάλπης, δεν θα διστάσει να τη διεκδικήσει ακόμα και με ρίσκο.
Σε τελική ανάλυση, το σενάριο των εκλογών τον Οκτώβριο κερδίζει έδαφος ειδικά με μια απλόχερη παροχολογία στη ΔΕΘ. Είναι μια επιλογή που εντάσσεται στη λογική της πολιτικής επιβίωσης και του ελέγχου του χρόνου. Οι συνθήκες μοιάζουν ώριμες καθώς ο πολιτικός χρόνος φθοράς της παρούσας κυβέρνησης γίνεται ολοένα και πιο γρήγορος. Η τελευταία πολιτική ζαριά του Κυριάκου Μητσοτάκη λοιπόν ενδέχεται να είναι η πρόωρη προσφυγή στις κάλπες τον Οκτώβριο όχι γιατί είναι ένα σενάριο που του αρέσει αλλά απ οσο γνωρίζουμε δεν έχει τάσεις πολιτικού αυτοκτονικοί ιδεασμού. Η παραμονή του στην εξουσία για την συνταγματική εξάντληση της τετραετίας μοιάζει αυτή τη στιγμή ως πολιτικό χαρακίρι και ο Μητσοτάκης κατάγεται από την Κρήτη και όχι από το Τόκιο. Αφήστε που το χαρακίρι είναι μια πράξη τιμής και στην εποχή μας η έννοια αυτή στην πολιτική ζωή του τόπου αγνοείται εδώ και χρόνια.
