Του Κώστα Παππά
Η εικόνα της χώρας την ώρα που δοκιμάζεται συχνά καθορίζεται από μια λεπτή ισορροπία: την παρουσία, ή την απουσία, του εκλεγμένου ηγέτη της. Στην Ελλάδα των τελευταίων ετών, όμως, το φαινόμενο της επαναλαμβανόμενης απουσίας του Πρωθυπουργού από κρίσιμες στιγμές της επικαιρότητας έχει πάψει να είναι σύμπτωση και έχει μετατραπεί σε πολιτικό μοτίβο με σοβαρές συνέπειες. Οι επικοινωνιακές εμφανίσεις στις οποίες ο κ. Μητσοτάκης τοποθετείται για όλα τα άλλα εκτός από τα σημαντικά είναι ουσιαστικά απουσίες από τα καυτά ζητήματα πουν απασχολούν είτε μια μεγάλη ομάδα πολιτών όπως οι αγρότες κια οι κτηνοτρόφοι, είτε όλους όπως η ακρίβεια.
Από φυσικές καταστροφές μέχρι κοινωνικές εκρήξεις, και πιο πρόσφατα τις αγροτικές κινητοποιήσεις στην Κρήτη, η απουσία του Πρωθυπουργού ,είτε φυσική, είτε ως επικοινωνιακή εμφάνιση guest star για τα μάτια των δελτίων ειδήσεων , έχει εγείρει σοβαρά ερωτήματα για την αποτελεσματικότητα της ηγεσίας και την ειλικρίνεια των κυβερνητικών προθέσεων. Οι αγρότες που βρέθηκαν αντιμέτωποι με χημικά, βαριές κατηγορίες και κυβερνητική αδιαλλαξία, δεν είδαν ποτέ τον ανώτατο πολιτικό άρχοντα να εμφανίζεται για να συνομιλήσει μαζί τους, να αποκλιμακώσει ή έστω να ακούσει.
Αυτή η σιωπηλή απουσία λειτουργεί σαν επιταχυντής. Όταν ένα κοινωνικό σώμα νιώθει ότι η κορυφή του κράτους δεν ενδιαφέρεται, η οργή αυξάνεται. Όταν αντί για πολιτική διαμεσολάβηση βλέπει να υψώνονται ασπίδες και να εκτοξεύονται κατηγορίες περί «εγκληματικής οργάνωσης», τότε το μήνυμα που λαμβάνει είναι πως το κράτος δεν θέλει διάλογο αλλά σύγκρουση.
Και εδώ βρίσκεται το πρόβλημα: η απουσία δεν είναι ουδέτερη πράξη. Δεν είναι απλώς ένα άδειο κάδρο στις ειδήσεις. Είναι πολιτική επιλογή και μάλιστα μια επιλογή που συχνά φουντώνει τα πράγματα αντί να τα ηρεμεί. Στις μέρες μας, όπου η πληροφορία ταξιδεύει πιο γρήγορα από τις αποφάσεις, η εικόνα ενός πρωθυπουργού που παραμένει αθέατος στα μεγάλα ζητήματα την ώρα που η κοινωνία βράζει λειτουργεί σαν σιωπηρή πρόκληση.
Το ερώτημα, λοιπόν, δεν είναι πλέον γιατί απουσιάζει· είναι τι σημαίνει αυτή η απουσία για τη δημοκρατία. Σημαίνει υποτίμηση της κοινωνικής έντασης; Αδυναμία διαχείρισης; Φόβο πολιτικού κόστους; Όποια και αν είναι η απάντηση, το αποτέλεσμα είναι σαφές: η χώρα πορεύεται χωρίς ορατό τιμονιέρη την ώρα που το κύμα ανεβαίνει.
Και στις αγροτικές κινητοποιήσεις, όπως και σε άλλες κρίσιμες στιγμές, η απουσία αυτή δεν έριξε τους τόνους — τους πολλαπλασίασε. Γιατί όταν οι πολίτες δεν βλέπουν το πρόσωπο της εξουσίας, βλέπουν μόνο το πρόσωπο της κρίσης.
